Op 31 oktober 2008 publiceerde iemand onder de naam Satoshi Nakamoto een document van negen pagina's: "Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System". Op 3 januari 2009 ontstond het eerste blok. Wie er achter het pseudoniem zit, is nog altijd onbekend.
Bitcoin was bedoeld als geld zonder tussenpersoon. Tegenwoordig zien veel mensen het eerder als digitale waardeopslag, een beetje zoals goud. Beide visies bestaan naast elkaar en rusten op dezelfde technische eigenschappen.
Waarom er maar 21 miljoen bitcoin komen
Nieuwe bitcoin ontstaan alleen als beloning voor miners. Die beloning halveert elke 210.000 blokken, ongeveer eens per vier jaar. Zo nadert de totale hoeveelheid de grens van 21 miljoen BTC zonder die te overschrijden. De laatste bitcoin wordt naar verwachting rond 2140 gemined.
De halving
Bij de laatste halving in april 2024 daalde de beloning per blok van 6,25 naar 3,125 BTC. De volgende wordt in 2028 verwacht. Of een halving de koers beïnvloedt, is omstreden: de datum is jaren vooraf bekend en markten prijzen bekende zaken vaak al in.
Mining
Miners bundelen transacties in een blok en zoeken door te proberen naar een getal dat samen met de inhoud een hash met bepaalde eigenschappen oplevert. Wie dat als eerste vindt, voegt het blok toe en krijgt de beloning plus de transactiekosten. Elke 2016 blokken past het netwerk de moeilijkheid aan, zodat er gemiddeld elke tien minuten een blok bijkomt.
Met Nederlandse stroomprijzen is mining voor particulieren zelden rendabel. Meer daarover bij staking en mining.
Het Lightning-netwerk
De Bitcoin-blockchain verwerkt maar een paar transacties per seconde. Lightning werkt als laag daarboven: betalingen lopen via kanalen tussen gebruikers en komen pas op de blockchain als een kanaal wordt gesloten. Kleine bedragen gaan zo binnen seconden over voor een fractie van een cent.
Bitcoin via de beurs: ETF en ETN
Sinds januari 2024 zijn in de Verenigde Staten spot-ETF's op bitcoin toegestaan. In Europa bestaan al langer beursgenoteerde producten (ETN's of ETP's) die de koers volgen. Daarmee bezit je een effect, geen echte bitcoin. Dat is makkelijker, maar je betaalt beheerkosten.